Rodzime gatunki bobowate grubonasienne - groch (Pisum sativum) i łubin (Lupinus L.) zaliczane są do rodziny bobowatych – Fabaceae.
To rośliny z długą kroniką uprawy. Groch jest jedną z najstarszych upraw, źródła archeologiczne donoszą, że siano go już 7800 lat p.n.e. Najdłużej znanym w historii gatunkiem uprawnym rodzaju Lupinus jest łubin biały (Lupinus albus L.). Jak wskazuje literatura znali go już egejscy farmerzy co najmniej 400 lat przed Chrystusem. Jednak uprawa roślin strączkowych w Europie, także w Polsce, rozpowszechniła się dopiero w XIX w. W Polsce spośród łubinów znaczenie gospodarcze mają trzy gatunki: łubin wąskolistny (L. angustifolius), łubin żółty (L. luteus) i łubin biały (L. albus). Nasiona łubinów zwierają od 30 do 44% białka i do 5% tłuszczu w suchej masie, grochu siewnego od 21 do 24 % białka i do 2% tłuszczu.
Strączkowe mogą być przeznaczone na cele jadalne i pastewne oraz jako komponent żywności funkcjonalnej ze względu na zawarte w nasionach cenne składniki zarówno z żywieniowego, jak i technologicznego przeznaczenia. Mają zastosowanie jako surowiec do produkcji pasz treściwych, zielonek, nawozów zielonych, międzyplonów.
Bobowate grubonasienne działają strukturotwórczo na glebę zniszczoną monokulturą zbożową. Gleba, przez poprawę struktury na gruzełkowatą, staje się mniej podatna na zagęszczanie. Palowy system korzeniowy roślin strączkowych melioruje glebę, co ułatwia jej napowietrzanie, podsiąkanie wody, rozwój korzeni roślin następczych. Zwłaszcza łubiny budują głęboki i silnie rozwinięty system korzeniowy, który rozluźnienia warstwę podorną oraz przemieszcza z głębszych warstw gleby związki mineralne (fosfor, potas, wapń), pozostawiając te składniki roślinom następczym o płytszym systemie korzeniowym, np. zbożom.
Uprawa bobowatych grubonasiennych w zmianowaniu wpływa korzystnie na plony roślin następczych. Strączkowe podnosząc zawartość materii organicznej w glebie i stanowią doskonały przedplon dla zbóż oraz rzepaku. Dzięki symbiozie z bakteriami brodawkowymi wiążą wolny azot z powietrza i wnoszą go do gleby, zmniejszając tym samym zapotrzebowanie na nawożenie azotem.
Przedsiębiorstwo HR Smolice to krajowy lider w hodowli oraz produkcji rodzimych bobowatych grubonasiennych (łubin biały, łubin wąskolistny, łubin żółty, groch siewny), którą prowadzi nieprzerwanie w Przebędowie (woj. wielkopolskie) od 1946 roku. Obecnie w Krajowym Rejestrze (COBORU) znajdują się 34 odmiany z Hodowli Roślin Smolice gatunków bobowatych grubonasiennych: 4 - łubinu białego, 20 - łubinu wąskolistnego, 2 - łubinu żółtego, 8 - grochu siewnego.
