Wymagania glebowe roślin strączkowych - Hodowla Roślin Smolice

Wymagania glebowe łubinu żółtego, łubinu wąskolistnego, łubinu białego i grochu są odmienne. Gatunki te różnią się też  długością okresu wegetacji, masą tysiąca nasion, czy zawartością składników w nasionach.

Wymagania

Łubin biały najlepsze plony osiąga na glebach dobrych i średnich, klasy IIIa–IVb będących w dobrej kulturze komplesów 4-6, lekko kwaśnych (pH 5,6 -6,0). Sprawdza się na terenach falistych z lepszą glebą, o dużym zróżnicowaniu wilgotnościowym, tam gdzie bobik i groch mogą plonować zawodnie. Nie toleruje gleb podmokłych, a także bardzo słabych.

Łubin wąskolistny zaleca się uprawiać na glebach klasy IIIa-IVb kompleksów żytniego bardzo dobrego, żytniego dobrego, o pH zbliżonym doobojętnego i zasobnych w magnez. 

Łubin żółty siać można na glebach klas IVb-VI  (kompleks żytni dobry, żytni słaby i żytni najsłabszy). Gatunek ten źle rozwija się na glebach o odczynie obojętnym, zasadowym lub świeżo wapnowanych, a optymalne pH wynosi 5-6. Na glebach klasy IV  lepiej wysiewać znacznie wyżej plonujący w tych warunkach i mniej wrażliwy na antraknozę łubin wąskolistny, a pod łubin żółty przeznaczyć najsłabsze gleby, ze względu na jego stosunkowo niski plon i dużą wrażliwość na antraknozę. Niektórzy rolnicy praktykują wysiew na tym samym polu obydwu gatunków, tzn. na słabszej części pola sieją łubin żółty, na lepszej - łubin wąskolistny.

Rośliny łubinów dobrze rozwijają się na glebach przepuszczalnych, dobrze napowietrzonych, o odczynie pH 5,0-6,5. Łubiny nie nadają się do uprawy na glebach ciężkich, zlewnych, gliniastych, o małej przepuszczalności. Źle rozwijają się również na glebach o bardzo wysokim poziomie próchnicy (tj. czarne ziemie, mursz, gleby potorfowe, mady). Niewskazane są również gleby o zbyt wysokim odczynie, a także o wysokiej zawartości wapnia.

Groch najlepiej udaje się na glebach żyznych, przepuszczalnych, o pH zbliżonym do obojętnego (pH 6,5-7,2). Do uprawy grochu jadalnego najlepsze są gleby o dużej zawartości związków organicznych, zasobne w wapń, klasy do IIIa kompleksów pszennego bardzo dobrego, pszennego dobrego, żytniego bardzo dobrego, zbożowo-pastewnego mocnego i pszennego górskiego. Pod groch pastewny przeznacza się gleby średnio zwięzłe płowe i bruntane, klasy IVa i IVb (kompleks pszenny wadliwy, żytni dobry i słaby). Groch nie powinien być uprawiany na glebach zbyt zlewnych i podmokłych, okresowo zalewanych, jak i również na zbyt suchych. 

Groch w diagramie rozbito na dwie grupy, ze względu na pewne różnice w plonowaniu i rozwoju roślin. Pojęcie grochów wysokich oznacza rośliny, które w normalnych warunkach pogodowych osiągają wysokość co najmniej 110-140 cm. Tę cechę mają peluszki. Plonują one niżej od klasycznych grochów średniowysokich, ale szybciej rosną i mają nieco mniejsze wymagania glebowe.

Stanowisko

Wszystkie strączkowe mają podobne wymagania co do stanowiska. W tym zakresie należy przestrzegać następujących zasad:

  • najlepsze są stanowiska po zbożach i kukurydzy;
  • przerwa w uprawie strączkowych powinna trwać co najmniej 4 lata, co zapobiegnie namnożeniu się w glebie szkodliwych dla nich patogenów;
  • w przypadku wysiewu na polach, gdzie strączkowe nie były uprawiane przez kilkanaście lat, nasiona należy zaszczepić szczepionką specyficzną dla danego gatunku, gdyż w przeciwnym razie mogą wystąpić trudności z tworzeniem brodawek korzeniowych, a tym samym pojawi się niedobór azotu;
  • unikać uprawy po rzepaku, ostropeście, gorczycy - są to w strączkowych uciążliwie chwasty, trudne do zwalczenia;
  • gleby powinny być odperzone, gdyż chwast ten w strączkowych bardzo szybko się rozwija, a jego rozłogi utrudniają wysiew nasion na prawidłową głębokość. Całkowicie błędne jest mniemanie, że łubin „wydusi” perz na polu;
  • rośliny strączkowe źle rozwijają się na polach ze świeżo przyoraną słomą lub darnią po ugorach. Dlatego po zbiorze przedplonu zawsze powinna być wykonana uprawka pożniwna, aby słoma częściowo się rozłożyła;
  • pod uprawę roślin strączkowych niewskazane jest nawożenie obornikiem, a także wapnowanie;
  • ze względu na większe zapotrzebowanie na wodę w fazie kiełkowania, orka główna powinna być wykonana jeszcze w listopadzie, co ułatwi podsiąkanie wody i zapobieganie przesuszeniu gleby w okresie wiosennym;
  • w uprawie bezpłużnej do późnej jesieni stosować zabiegi cięcia, rozdrabniania i mieszania reszek z glebą.

 

 

Najważniejsze różnice między poszczególnymi gatunkami roślin strączkowych, według badań COBORU

 

Plonowanie
(dt/ha)

Długość okresu wegetacji (dni)

Wysokość roślin (cm)

Masa tysiąca nasion (g)

Zawartość (%)

         

Białka ogólnego

tłuszczu

Łubin żółty

21

108-119

70-85

126-136

43,5-44,2

5,5-6,3

Łubin wąskolistny

32,4

104-112

58-78

110-177

31,2-34,4

6,9-7,9

Łubin biały

33,3

120-123

66-69

287-304

34,3-36,9

10,9-12,4

Groch

57,2

103-107

76-96

217-317

20,5-22,3

0